Felsefe

Nihilizm Nedir?

Nihilizm (Hiççilik), yaşamın anlamsız olduğu fikrini savunan ve yaşamı anlamlı kılan bir inancın olmadığını öne süren felsefi bir öğretidir. Nihilizm, Latince “Hiç” anlamına gelen “nihil” kelimesinden türetilmiştir. Nihilizm yasaları, gelenekleri ve kuralları sorgular. Genel olarak varoluşun anlamsızlığına savunur.

Alman filozof Friedrich Heinrich Jacobi nihilizm terimini ilk defa Immanuel Kant’ın eleştirel felsefesini tanımlamak için kullandı. Daha sonra Rus yazar Ivan Turgenev tarafından Rusya’daki yeni politik hareketi ifade etmek için seçildi. Özellikle bu adı benimsemişlerdi çünkü diğer hiçbir politik görüşü kendilerine uygun görmüyorlardı.

Nihilizm’in en ünlü temsilcisi Alman filozof Friedrich Nietzsche‘dir. Nietzsche’ye göre dünyada kesin doğru, nesnel bir düzen ya da yapı yoktu. Toplumdaki geleneksel değerlerin geçerliliği ya da insan üzerinde bir bağlayıcılığı da yoktu. Nietzsche doğru bilginin mümkünlüğünü de reddediyordu. Bilgi insan bakış açısı ve insan deneyimi sonucu elde ediliyordu. Tamamen nesnel değildi.

1930’larda Alman filozof Heidegger’in Nietzsche’yi anlatma ve felsefesini öğretme çabaları nihilizmin tarihsel gelişimde çok büyük öneme sahiptir. Pek çok postmodernist filozof, Heidegger’in Nietzsche yorumlarından etkilenmiştir.Heidegger ile birlikte Avrupa genelinde Nietzsche’nin felsefesine büyük bir ilgi başladı. Mazzino Montinari ve Giorgio Colli gibi ünlü düşünürlerde Nietzcehe’nin eserleri üzerinde çalışmaya başladılar.

Nihilizm, metafizik, epistemoloji ve ontoloji gibi çok çeşitli felsefe disiplinlerinde kullanılır. Nihilizm terimi felsefenin farklı alanlarında farklı anlamlara gelir. Ontoloji’de nihilizm gerçekliğin varolmamasını, Epistemoloji’de ise doğru bilginin mümkün olmaması ifade eder. Siyasi Nihilizm ise hukuk, hükümet ve aile gibi politik ve sosyal yapılara odaklanır.

Varoluşsal Nihilizm

Nihilizm’in en yaygın kollarından biri olan Varoluşsal Nihilizm, hem felsefe hem de edebiyat dünyasında etkili olmuştur. Bu akım hayatın değersiz ve anlamsız olduğunu savunur. Dünya anlam ve amaçtan yoksundur. Bütün eylemler, acılar, duygular hiçliğin bir parçasıdır.

Ahlaki Nihilizm

Etik Nihilizm ya da Ahlaki Nihilizm, ahlakın insan yapımı ve yapay olduğunu savunan etiğin bir koludur.Bu nedenle ahlaki herhangi bir eylem bir diğerine tercih edilmemelidir. Bir eylem farklı durumlardaki olası sonuçlara göre değerlendirilir. Bu nedenle genel ve kesin ahlaki kurallar koymak da mümkün değildir. Ahlaki Nihilizm, iyi ve kötünün belirsizliğini, çoğu ahlak kuralının sadece sosyal ve duygusal baskılar sonucu oluşturulduğunu iddia eder.

Postmodernizm

Postmodernizm, batı kültürünün dayandığı temelleri sorgulayan bir akımdır. İnsanlar, bilim ve teknolojinin onları daha iyiye götüreceğine inanırken Dünya Savaşlarındaki yıkıma şahit olmuşlardı. Bu durum, tüm sosyal yapılara ve düşünce akımlarına karşı bir güvensizlik oluşmasını sağladı. Postmodernistler kültür, edebiyat, sanat, felsefe, tarih, dilbilim ve ekonomi konularında radikal eleştiriler yaptılar.

Kültür ve Sanata Etkisi

Dada ve Durumcu Enternasyonal Hareketleri nihilist görüş ve fikirlerden derinden etkilenmişlerdir. Durumcular alternatif yaşam tarzları arayışına girdiler ve buna uygun ortamların oluşması için deneyler yaptılar. Durumcu Enternasyonal Hareketi reklamcılık sektörünün ve kitle iletişim araçlarının kapitalizm için sahte bir gerçeklik oluşturduğunu savunuyorlardı.

Dada Hareketi, İsviçre’de I.Dünya Savaşı yıllarında başladı. Dadacılar bir sanat akımı olmadıklarını sanat karşıtı olduklarını iddia ettiler. Anti-sanat fikri estetik değerlerden uzaklaşarak eserler üretmelerine neden oldu.


ANASAYFAYA DÖN

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir